SKEJAHÁ

YU'UKU NRA'VI

Ha ku yucu nravi, nrema canuchshei te'e chirei haku inca janta'ata hakakuñunravi cuni nkenta inca ve'e nta'ata ja ni shuku cuiya'a inmil ícientu uni yiko jáoú jí veé ntata imss y coplamar, subaá jinsatatade ñayi nravi ñuu savii yaá yica nicanuncutade incue jaá ñayiya masunicataiíni ja insatataña te ni kiakoma. ji'in ja'antatadema.

Ve'e tuñuu nichinrei jani cascuade, n'reni jisade, ve'e nuku nsatatade, un canijiñuú chshe ka ñashi, jasnañu iin kúú jichi, te ma ve'e imss-coplamar nikasa o ankaja nratiñu jakaku ve'e n ta'ata.

N'RIACU YUCU ‘NRAVII L

Jacu yúcu nravii cu jaa cajini tucu yuu tucunuu yucu nta'átaa, kiti, n'ruute jií inca jacasade nta'ataa, canebaá´n te, kasaánta'ataa.

Jacajinide, cujañatu nahua yosotuni iino tutu, chachi, ia ni güa susi cu suva cu jinsaánta'ataadee.

La ni castu susi, cu ia cajiñiñaa ña cascacu si cuechi vaa jinrañama, canrachinevañai chisii, teéncuretu ñaa ke'enta o kaku íí suchilulu.

IOBA'AI

Jaka kusaña ñaa shi n'ravi ñuu savi kajani inisa salud cu' iooba'ai, kuia isho ba'a o isho ba ñasii, kuinio a satiñuo, kuinio cao sta o shita keo kusi'inio, ishioba'ao, n'ni anu'uo, kusiinio, kashuva tuchií, kuashu cuanu jaña tu na ntu'ukitiini'i ji cacutai.

Chakuja un isho si n'ni ji, ñashi cha ku inija, in koto baa saña n'saata'anta.

Jaku cue'e jakajinisa nani cue'e, ku ja ishobaho.

ÑIOHO O INIOHO.

Jaku yu'ucu n'ravi, kui ja inri'íi, jaasa nta'atahi. sucanu: nyiki, tuhi, ncuñu, nrute, ntuchi cua onre'e nucu shichniho onre ja'ao.

JA SA'A JI'IN JACUU KAKUO

Nduvao, yuo'o tau'uvio, yuu ini anua, kuetinuu, ndaa, kue'e yu'u, nkukava vasu, kaku suchilulú, neñu sukhu, kue'e yiki, kue'e u'uvi, nduva sana'a, u'uvi nika'anui, u'uvi shini, tachiviji.

JA KUNIO NA KUE'E CUU.

•  Ntidee nda'a
•  Nde'eya de ñayii
•  Jikantu'ude nayii ku'u
•  Ntidee nu uvi ñayiil.

NTAKA YUKU JANTIÑU INI ÑUU.

Ini ma nukuu yucu nda'avi ñuu savi chi kajatiñu ntukuyu'u ntukunuu in in nuu yuku tantha:

SHUNTHU: Ja shunthu chi ku kuatiñu ita, yo'o, javishinu, soonu, ndutenuu, yuthunu, ji'in nda'anu.

KITI: Ndivi, kuñu, she'en, niñiti, ntumiti, yikiti; kiti kajatiñuca kacuu nidikuiñi, li'ili o tila ntu, lasa'a, sata, ndivau'u, jako, loti, koo kaa ji'in yakhuu.

AGUA:

Nrute : Jaba á
Nrute II
Nrute Too
Nrute Syute

Nrute cuatiñuo núcuo chi isyo cuade sucanua nrute vijima, nrute ini o nrute shikiji.

I ja ca á :syu ú caca
Syu ú ñuú
Syu ú syute
Syu ú sriki.

CASYÓCACNTA INCA CUÉ CUENTA NU KACÚ

Inu húbi ánuma	Hubi syataó
Cntanuó	Cnkananroó
Cucosoó	Cacnkuroó suchicuechi
Tó niñi	Nicasyuí
Cuaña cnkani	Cucotoó ña á ñu ú sasha
Hubi shinío	Cucotoó ña á cakú sasha á
Cucotoó nuni shañá

IUÚ JATACNTA JACNTIÑUO ORA CUÚO.

Shucntu, nracuatu, ca á, ticuá isyaá, ia ja syico ási, ia ja syico vishi , ia nani nuez ja bita soima, yu ú ñu ú, sama cntaá ji í nruchi ísu.